You are here
Home > Zoram > ENG VANGIN NGE KA PATE AN THIH HMA BIK? THIL TIHSUAL AN NEI EM NI? Upa Hranglala Bawitlung

ENG VANGIN NGE KA PATE AN THIH HMA BIK? THIL TIHSUAL AN NEI EM NI? Upa Hranglala Bawitlung

ENG VANGIN NGE KA PATE AN THIH HMA BIK? THIL TIHSUAL AN NEI EM NI? Upa Hranglala Bawitlung

Thingtam(1929) atanga a kum 3-na 1932 buhseng  lai takin Pu Hranglala Bawitlung chuan an hnam Bawitlungho sakhaw bik danah lungawi tawk lohna a nei lian hle a. “Ka pate hi an dam rei lo va, an thi hma bik em em a, , thil tihsual an neih loh chuan, engah nge an thih hma bik ang? tiin a ngaihtuah a.

excise

Chutia a ngaihtuah hnu lawk chuan thih ngamin a na ta a, amah kantute chuan a thi ngei ngei ang tiin an en laih laih laiin tlai lam thim hlim, khuma zangthala a mut laiin a khaw hmuh a lo danglam ta a, van a hmu tlang a.

Van atang chuan êng ropui tak mai Chawngmawii tia hlir pathum infin hi a lo chhuk a. Tichuan, hetia han en a, thing aia sangah khian mihring, a ke ler thlenga puan var em em sin a hmu ta a. Chumi chuan, “He I natna awmdan hi hrechhuak thei em? a ti a. ‘Hre thei lo’ tiin a chhang a. Ani chuan, “I natna hi I kawchhungah hruihnawk ang maiin a awm a, mahse hemi ka biak chamah chiah, naktuk zingah a dam fai lêng  ang. He êng hi ka pe ang che a, I mitin khawvel pumpui hi I en tur a ni. Amaherawhchu, I chipuite leh I laichinte hian an hua ang che a, rethei em emin an siam ang che a, I tuar thei ang em? a ti a. Dam lo Pu Hranglala Bawitlung chuan, “ Ka tuar thei ang,” a ti a. Chuti a nih chuan,  ‘Dam rawh” I tih apiang an dam ang a, “ Thi rawh” I tih a piang an thi ang, I Pathian rawng chu I bawl ang a, I rawngbawlna hi Tlang pawhin dal dawn se, a letling ang. Tin,  I upat hnuah phei chuan I puanin tui I vua ang a, lei rovah pawhi kal kai thei ang” a ti a.

Tichuan, chu ĕng chu a ka atangin a kawchhungah a lut a, a lut zo ta vek a. A ka chhunga a luh veleh a mitin khawvel hi a lo hmu thei leh ta a ni. Amaherawhchu, “ I thi leh rih ang a, January ni khat atangin I nung leh ang” a ti a. Tichuan, chu mi chuan a banah a kai a, lui lian tak, fim em em awmnaah a hruai a. Pūm thar diai, tu ma la chuan ngai loh a lo awm a, chutah chuan an chuang dun a. Ani chu tuichhungah a lut ta a. A luh veleh chuan sanghate chu vaukamah anmahniin an inthehchhuak a, hmun 7-ah mihring chenin a inchhep khawm thūr a, tui atang chuan a lo dakchhuak a, “ I duh tawk em?” a ti a, “ A tawk tawh e” tiin a chhang a.

Pūm chungah chuan an lo ding dun leh a. “Khi mi zat khi I rawngbawlna Pathian rama lut tur an nih khi” a ti a. Tichuan boruakah kut invuanin an kal dun leh a, an kal zel a, ni chhuahna lam Paradise-ah an lut ta a.

PU HRANGLALA BAWITLUNG PIANTHAR THU

 Kum 1931 buhseng laia a nat vak laia Pastor Thanzinga’n Pu Hranglala Bawitlung hming kristiana a ziak kha a pianthar vang ni lovin, a dam lo mangan em avanga kristiana inpe mai a ni a. Savawm te a han kah leh khan khawvel lamin a lung a len leh ta tlat mai a, chuvang chuan kristian a nihna a bansan leh ta rih a. Nimahsela, Pathianin a aia na zawk leh langsar zawkin Pu Hranglala Bawitlung chu a ko leh ta a ni.

Kum 1933 December thla atangin a fanu Nisungi a dam lo va, a kaih ta vak vak mai a. Chutih lai chuan Pu Hranglala Bawiltung chuan a nu lung phun a tum a, zu pawh a sa ngah dim diam tawh a. Mahni nute lung phun theih loh ai chuan a fanu dam lo chu thi mai zawk rawh se tiin a ngaihtuah rilru a. Mahse a fanu dam lo chu a thi mai bik lo va. A chhungte chuan Paithara awm țawngțai dam thei Pu Thangbawnga koh an rawt a, nimahsela, Pu Hranglala chuan a remti lo va. Mahse Pu Hniarduna’n a lo va ko lui a. Pu Thangbawnga chuan, “A fanu thihna tur a ni lo va, a pa kohna tur a ni zawk, a pa in Pathian thu a awih dawn loh chuan ka lo kal thei lo” a lo ti ta bur mai si a.

A chhungte mangang chuan, mahni rilra rah mahni fate ngei thih ai chuan Pathian thu awi ve mai rawh tiin Pu Hranglala chu an thlem an thlem a, a tawp a tawpah chuan, ani chuan “Pathian thu chu ka awi ve mai a ni ang chu” a ti ta a.

Chu thu chu Paithara awm Pu Thangbawnga an va hrilh leh ta a, Saikah-ah chuan  a rawn kal ta a, in chhunga lut ta mai lo chuan Pu Hranglala sakah lu tar, savawm sum 9 lu, nghalpui sum 7 lu, nghalchang sum 8 lu leh sum  lu 9 lai chu a rawn paih ta vek mai a. Chu mai pawh chu duh tawk lovin Pu Hranglala Bawitlungin a roh em em thil pakhat, mak dangdai tak Salung an tih mai pawh chu a paihsak a ni.

Vawi khat chu Pu Hranglala Bawitlung ramvak chu sazuk a kap a, a ti chu rapah a rep a. Nakinah chuan sati chu a che ta a, sati an rep atang chuan thil eng emaw ni hi a rawn tla ta a, “ Chiap chiap” tiin thim lamah a tlan phei a, an um a, an han en chuan lung dum ţha tak, Selu anga kawki deuh, hnûm hlarh mai hi a ni a. Artui tê, Nitui an tih tiat vel hi a ni a. Bawm rang te tak te-ah a dah ţha a, ar thla hnuai hmul nem hi a bu-ah tiin bawm rang chhungah chuan a dah a. Zanah chuan sava bu, kireuh bu ang ma hian kawngka bial chain a lo siam ţhin a, mak an ti em em a. A bu chu an paih vek a, ar hmul dang an dah leh pawhin chutiang tho chuan a lo siam leh thin a. Pu Hranglala Bawitlung chuan chu a salung chu a roh hle mai a, kum tin arpa hluisenin a thawi ţhin a ni. Chu a salung roh em em pawh chu Pu Thangbawnga chuan a paih bosak ta daih a nih chu!

Pu Thangbawnga chu in chhungah a lo lut a, an chungkua-in an hming a ziak a, kristianah a la lut ta vek mai a. Mahse, damlo Nusungi chu a lo zual ta deuh deuh a, a thi ta mai a. Tichuan, an țah ta luai luai mai a, nimahsela Pu Thangbawnga a țawngțai a, a lo dam leh ta a ni.

Pu Thangbawnga’n Pu Hranglala Bawitlung hming a ziah zan chuan Pu Hranglala Bawitlung chuan mumang a nei a. A mumangah chuan mi pakhatin, “ Naktuk zingah I lu I met tur a ni,” a lo ti a. Kum 1934 January ni 1-a a lu a met ta a, Pu Thangbawnga chu Pu Hranglalate inah chuan a khawsa ve ta reng a. A nu lungphunna tur vawkpa sum 6 chuan Pathian an chawimawi ta a, an hlim em em a, Pu Hranglala Bawitlung chuan khurh harhna a chang a.  ( Chhunzawm zel tur..)

Reference; PATHIAN PASALTHA; UPA HRANGLALA BAWITLUNG ( 1902-1967) by Upa. B.Ramena

Similar Articles

Top